پایان جنگ یا نظم پس از جنگ

به گزارش رواج۲۴؛ به نقل از سراج۲۴، حمید چیگل، نوشت: لذا منازعه تهران و واشنگتن را نمی‌توان به اختلاف بر سر پرونده هسته‌ای یا چگونگی توقف مخاصمه فروکاست. آنچه در جریان است، رویارویی دو اراده سیاسی بر سر حدود قدرت، دامنه نفوذ و مختصات نظم امنیتی آینده منطقه است.

دیدار ترامپ با نخست‌وزیر قطر و استمرار میانجی‌گری دوحه، در کنار اذعان مارکو روبیو به فقدان پیشرفت تعیین‌کننده در مذاکرات، نشان می‌دهد که دیپلماسی همچنان فعال است؛ اما هنوز به نقطه توافق راهبردی نرسیده است. (گزارش رویترز)

در این معادله، مذاکره امتداد منازعه در عرصه‌ای دیگر است؛ عرصه‌ای که در آن، قدرت نظامی، فشار اقتصادی و موقعیت ژئوپلیتیکی به اهرم‌های چانه‌زنی بدل می‌شوند. اختلاف بر سر رفع تحریم‌ها، محاصره دریایی، دارایی‌های مسدودشده و پرونده هسته‌ای، در حقیقت نزاع بر سر ترتیب امتیازدهی و تضمین تعهدات است. (گزارش آسوشیتدپرس، )

بااین‌حال، کانون منازعه در سطحی عمیق‌تر قرار دارد: چه کسی قواعد امنیتی خلیج فارس را تعیین خواهد کرد؟ نظمی مبتنی بر هژمونی قدرت فرامنطقه‌ای، یا موازنه‌ای که واقعیت‌های ژئوپلیتیکی و حق کنشگری بازیگران منطقه را به رسمیت بشناسد؟

نباید قدرت را با توانایی تحمیل هزینه یکی گرفت. قدرت راهبردی هنگامی به اقتدار سیاسی تبدیل می‌شود که بتواند دستاوردهای میدانی را به تضمین‌های امنیتی، ثبات پایدار و منافع ملی ترجمه کند. در غیر این صورت، حتی بازدارندگی مؤثر نیز ممکن است در چرخه فرساینده منازعه مستهلک شود.

معیار پیروزی، صرفاً آن نیست که طرف مقابل چه اندازه هزینه می‌پردازد؛ معیار آن است که پس از پایان درگیری، چه نظمی شکل می‌گیرد و منافع ملی در آن چه جایگاهی خواهد داشت.